دمنوش یا قهوه؟ اگه صبحت بدون قهوه شروع نمی‌شه، این مطلب قرار نیست قهوه رو ازت بگیره. هدفش اینه که ببینی کدوم فنجان‌ها واقعاً لازمن و کدوم‌ها عادت‌ان، و جای عادت‌ها دمنوش بذاری. تو این مطلب عددهای کافئین رو می‌بینی و یه راهِ تدریجی برای کم کردن قهوه.
دمنوش یا قهوه؟ مقایسه‌ی کافئین
اتحادیه‌ی اروپا (EFSA) میزان تقریبیِ کافئین رو این‌طور اعلام کرده: یه فنجان چای ۲۲۰ میلی‌لیتری حدود ۵۰ میلی‌گرم، یه فنجان قهوه‌ی فیلتری ۲۰۰ میلی‌لیتری حدود ۹۰ میلی‌گرم و یه اسپرسو ۶۰ میلی‌لیتری حدود ۸۰ میلی‌گرم. همین نظر علمی می‌گه برای بزرگسالانِ سالم، تا ۴۰۰ میلی‌گرم کافئین در روز نگرانی ایمنی نداره (برای بارداری، تا ۲۰۰ میلی‌گرم در روز) و دوزِ حدود ۱۰۰ میلی‌گرم می‌تونه خوابیدن رو به‌تأخیر بندازه.
این عددها برای فنجان‌های معمولیه؛ کافئینِ واقعیِ نوشیدنیِ تو به نوع و مقدار و روش دم بستگی داره.
چطور قهوه رو کم کنیم، بدون سردرد و کلافگی
- اول بشمار: یه روز کامل ببین چند فنجان می‌خوری و کدوم‌ها از سر عادته.
- قدم‌به‌قدم کم کن: یه‌دفعه قطع کردن برای خیلی‌ها کلافه‌کننده‌ست. اول یه فنجان رو عوض کن، معمولاً فنجانِ بعدازظهر.
- جاش یه چیزِ گرم و باطعم بذار تا دست و دهنت خالی نمونه.
- قهوه‌ی صبح رو نگه دار و فنجان آخر رو دمنوش کن، تا شبت هم راحت‌تر باشه.
کدوم دمنوش جای کدوم فنجان؟
- کاوه (چای سیاه دودی، رزماری، زنجبیل، فلفل سیاه): برای کسی که طعم پررنگ می‌خواد و هنوز به کافئین احتیاج داره. پایه‌ی چای داره پس کافئین داره، ولی طعمش از قهوه آشناتره.
- بیژن (چای سبز، نعناع فلفلی، پونه‌ی کوهی): تازه و سبک، برای وقتی می‌خوای از قهوه فاصله بگیری ولی هنوز یه کم هوشیاری می‌خوای.
- منیژه و فریدون: بدون چای و بدون کافئین؛ برای فنجانِ بعدازظهر و شب.
نمی‌دونی کدوم رو امتحان کنی؟ پک چهار قهرمان هر چهار طعم رو با هم داره و کوییز قهرمانت کیه؟ کمکت می‌کنه.
احتیاط‌ها
- اگه باردار یا شیرده‌ای، حد کافئینِ توصیه‌شده کمتره؛ با پزشک مشورت کن.
- اگه مشکل قلبی، فشار خون یا اضطراب داری و دارو می‌خوری، قبل از تغییر عادت‌هات با پزشک حرف بزن.
- بعضی‌ها با کم کردنِ ناگهانیِ قهوه ممکنه سردرد یا خمودگی تجربه کنن؛ تدریجی کم کردن این رو کمتر می‌کنه.
سؤالات متداول
دمنوش یا قهوه، کدوم سالم‌تره؟
جواب یکسانی برای همه نیست. قهوه تو حد توصیه‌شده برای بزرگسالانِ سالم نگرانی ایمنی نداره و دمنوش‌های بدون چای کافئین ندارن. انتخابِ خوب بستگی به شرایط و نیاز تو داره.
دمنوش می‌تونه جای قهوه رو بگیره؟
جای هوشیاریِ قهوه رو کامل نمی‌گیره، ولی می‌تونه جای فنجان‌هایی بشه که از سر عادت می‌خوری.
چای سبز یا قهوه؟
طبق اعدادِ EFSA، فنجانِ چای معمولاً کافئین کمتری از قهوه داره؛ ولی بسته به نوع و دم تفاوت می‌کنه.
منابع
- EFSA، نظر علمی دربارهٔ ایمنی کافئین، ۲۰۱۵ (EFSA Journal، doi:10.2903/j.efsa.2015.4102).
بدون دیدگاه